Euphyllia glabrescens to koralowiec LPS ceniony za długie, falujące macki z kontrastowymi końcówkami. Nie należy do najtrudniejszych w utrzymaniu, ale ma delikatną tkankę, silnie parzy sąsiadów i jest podatny na groźną chorobę. Dlatego przed zakupem warto dobrze zaplanować dla niego miejsce w zbiorniku.
Pochodzenie i wygląd
Szkielet jest rozgałęziony, cienkościenny i kruchy, a jego krawędzie są ostre. Z każdej gałęzi wyrasta duży, mięsisty polip, który po zagrożeniu potrafi schować się niemal w całości. Macki są proste, a ich końcówki zaokrąglone, zwykle w innym kolorze niż reszta. W naturze dominują barwy stonowane, a najbardziej intensywne odmiany trafiają głównie do hodowli akwarystycznych.
Występuje w Indo-Pacyfiku, od Azji Południowo-Wschodniej po Wyspy Marshalla, w tym na Wielkiej Rafie Koralowej. Żyje zarówno w wodzie czystej, jak i mętnej, nawet do około 40 m głębokości.
Parametry wody
Euphyllia glabrescens przede wszystkim potrzebuje stabilności, a nie wyśrubowanych parametrów. Lepiej utrzymywać równe wartości z rozsądnego zakresu, niż gonić za idealnymi liczbami.
- Wapń, KH i magnez: utrzymuj je stabilnie, bo przy niedoborach wzrost słabnie, a szkielet staje się cienki i łamliwy.
- Azotany: powinny być wykrywalne, ale nie wyższe niż 30–40 ppm.
- Fosforany: 0,02–0,2 ppm. Dowiedz się więcej o fosforanach w akwarium morskim.
- Jakość wody: pogorszenie objawia się cofaniem tkanki, a nawet opuszczaniem szkieletu przez polip.
Światło i przepływ
E. glabrescens dobrze rośnie w umiarkowanym świetle i radzi sobie w szerokim zakresie natężenia. Rozsądny punkt wyjścia to około 100 PAR, a koralowiec najlepiej umieścić w dolnej części akwarium. Niektórzy akwaryści trzymają go w znacznie mocniejszym świetle, ale wymaga to powolnej aklimatyzacji, bo każda zmiana oświetlenia jest dla niego obciążeniem.
Przepływ powinien być umiarkowany, zmienny i na tyle silny, żeby macki swobodnie się poruszały. Silny, skupiony strumień może uszkodzić miękką tkankę.
Karmienie
Dużą część energii dostarczają zooksantelle, więc regularne karmienie nie jest konieczne. Koralowiec chętnie przyjmuje jednak drobny pokarm mięsny, np. mysis, artemię czy widłonogi, a także granulaty przeznaczone dla korali. W zbiorniku, w którym regularnie karmi się ryby, często wystarczy mu to, co unosi się w toni.
Gdzie go ustawić
To jeden z najsilniej parzących koralowców. Macki obronne mogą sięgać około 15 cm od kolonii, dlatego zostaw wokół niej wolną przestrzeń, pamiętając, że polipy będą rosły. Inne koralowce z rodzaju Euphyllia, np. E. ancora czy E. divisa, oraz Fimbriaphyllia często tolerują się wzajemnie, ale E. glabrescens może uszkodzić słabszego sąsiada.
Uważaj też na koralowce miękkie. Niektóre, np. Sarcophyton, wydzielają substancje szkodliwe dla Euphyllia, zwłaszcza w małym zbiorniku. Pomaga węgiel aktywny, który należy regularnie wymieniać.
Obsada
Część ryb uznawanych za bezpieczne dla raf może skubać macki, np. pokolce i borsuki. Bywa też odwrotnie: małe, słabe ryby i koniki morskie mogą zostać poparzone, a nawet zginąć.
Bezpieczeństwo akwarysty
Większość osób nie ma reakcji przy przypadkowym kontakcie, ale opisywano bolesne oparzenia i wysypki, a u osób często pracujących z tym koralowcem także narastającą wrażliwość. Przy pracy w akwarium załóż długie rękawice sięgające do ramion i unikaj dotykania polipów. Najbardziej narażone są przedramiona.
Zakup i aklimatyzacja
Wybieraj okazy z pełną tkanką, bez jasnych, zapadniętych ani uszkodzonych polipów. Dobrze jest też obejrzeć inne koralowce w tym samym zbiorniku: objawy brown jelly to powód, by zrezygnować z zakupu. Świeżo sprowadzony koralowiec jest bardziej narażony na infekcje, więc warto odczekać około tygodnia i obserwować go przed odbiorem.
Zestresowany koralowiec wydziela dużo śluzu, dlatego przed wpuszczeniem do akwarium opłucz go w osobnym pojemniku z wodą morską, a tę wodę wylej.
Dokładnie sprawdź też okaz pod kątem szkodników: aiptasii, ślimaków osiadłych, a przede wszystkim płazińców. Inspekcja powinna obejmować nie tylko same płazińce, ale też ich jaja składane tuż pod tkanką polipa. Płazińce można usunąć, dipując koralowca w roztworze jodu. Jaja usuwa się, zeskrobując je ze szkieletu, np. żyletką.
Brown jelly
To najgroźniejsza choroba E. glabrescens. Objawia się brązową, galaretowatą masą na tkance, często o gnilnym zapachu, i może szybko przenosić się na inne koralowce. Choroba postępuje bardzo szybko, więc trzeba działać od razu:
- Wyłącz przepływ, żeby brown jelly nie rozniosło się po zbiorniku.
- Delikatnie przenieś koralowca do woreczka pod wodą albo odciągaj brązową masę wężykiem.
- Wyjmij koralowca poza zbiornik.
- Odetnij zakażone polipy, wydipuj całą kolonię i obserwuj ją.
- W przypadku silnego rozprzestrzeniania się choroby zastosuj leczenie ogólne zbiornika.
Polyp bailout
Polyp bailout to forma ostatecznej obrony przed stresem, a nie zwykłe rozmnażanie. Polip odrywa się od szkieletu i dryfuje w wodzie w poszukiwaniu nowego, lepszego miejsca do życia. Jeśli takie znajdzie, przyczepia się do podłoża i zaczyna budować nowy szkielet. Najczęściej wywołują go gwałtowne zmiany parametrów, np. temperatury lub zasolenia, zła jakość wody, niedobór jodu, metale ciężkie w wodzie (np. miedź) albo choroba. Jeśli znajdziesz odczepiony polip, połóż go w miejscu ze słabym przepływem, np. w zagłębieniu skały lub na drobnym gruzie, i jak najszybciej usuń przyczynę stresu.
Rozmnażanie
Dojrzała kolonia z czasem dzieli się naturalnie, a polip tworzy dwa nowe o podobnej wielkości. Przed podziałem na polipie często pojawia się pęcherz, który po kilku dniach znika, a polip zaczyna się rozdzielać.
Szczepkę można przygotować, odcinając najwyższe, dojrzałe gałęzie jak najbliżej podstawy, najlepiej szczypcami do korali, piłą lub narzędziem obrotowym. Pracuj powoli i delikatnie, bo szkielet łatwo pęka, a uszkodzona tkanka szybko ulega zakażeniu. Po cięciu zastosuj kąpiel, a przed wyjęciem z wody poczekaj, aż polip się schowa. Po zrobieniu szczepek dobrze jest zakleić całą podstawę po cięciu, żeby nic nie dostało się do otwartego szkieletu.
E. glabrescens może też rozmnażać się płciowo. Larwy dojrzewają w polipie, a po wypuszczeniu osiadają na podłożu. Takie przypadki notowano już w domowych akwariach i hodowlach.
Najczęstsze pytania
Czy Euphyllia glabrescens nadaje się dla początkujących?
Tak, jeśli masz już doświadczenie ze stabilnym akwarium rafowym. Największym wyzwaniem są parzenie sąsiadów i ryzyko brown jelly.
Ile światła potrzebuje Euphyllia glabrescens?
Światła średniego, czyli 50–150 PAR. Na początek około 100 PAR, w dolnej części zbiornika. Natężenie zwiększaj stopniowo.
Czy Euphyllia glabrescens parzy inne koralowce?
Tak, i to mocno, nawet na około 15 cm. Zwykle najlepiej dogaduje się z pokrewnymi Euphyllia, ale nadal trzeba go obserwować.
Czy Euphyllia glabrescens trzeba karmić?
Nie jest to konieczne, ale drobny pokarm mięsny może wspierać jego kondycję.
Czy Euphyllia glabrescens jest niebezpieczna dla człowieka?
Może powodować oparzenia i wysypki, dlatego najlepiej pracować w długich rękawicach.
Co to jest polyp bailout?
To forma ostatecznej obrony, w której zestresowany polip odrywa się od szkieletu w poszukiwaniu nowego, lepszego miejsca do życia. Może to być skutek m.in. gwałtownej zmiany parametrów, niedoboru jodu albo metali ciężkich w wodzie. Gdy polip się przyczepi, buduje nowy szkielet, ale przede wszystkim jest to sygnał, że w zbiorniku coś jest nie tak.
Szukasz swojej Euphyllia glabrescens?
Mamy je u siebie w Krakowie, w wielu odmianach: od zielonych, przez Golden, Dragon Soul i Black Mint Tip, po New York Knicks. Każdy koralowiec to konkretny okaz ze zdjęcia, więc dokładnie wiesz, co dostajesz. Zobacz nasze Euphyllia glabrescens albo napisz do nas i podpowiemy, która odmiana najlepiej pasuje do Twojego akwarium.